Jestesmy.pl
Wysokie temperatury mogą być dla seniorów znacznie większym obciążeniem niż dla osób młodszych. Wraz z wiekiem organizm gorzej radzi sobie z oddawaniem nadmiaru ciepła. Ponadto, dodatkowe znaczenie mają też choroby przewlekłe, przyjmowane leki oraz mniejsze odczuwanie pragnienia. Dlatego podczas fali upałów szczególnie ważne stają się odpowiednie nawodnienie, ochrona mieszkania przed nagrzewaniem i obserwowanie samopoczucia.
Dlaczego upały są szczególnie niebezpieczne dla seniorów?
Osoby starsze są bardziej narażone na odwodnienie i przegrzanie organizmu. Ryzyko jest jeszcze większe w przypadku chorób serca, nerek, nadciśnienia czy cukrzycy, a także przy ograniczonej mobilności. Niektóre leki mogą dodatkowo wpływać na gospodarkę wodną i reakcję organizmu na wysoką temperaturę.
Problemem jest również to, że senior może nie odczuwać pragnienia wystarczająco wcześnie. Nie warto więc czekać z piciem do momentu pojawienia się silnego pragnienia.
Jak schłodzić mieszkanie podczas upałów?
Podstawą jest niedopuszczenie do nadmiernego nagrzania pomieszczeń. W ciągu dnia warto zasłonić okna, szczególnie te znajdujące się po nasłonecznionej stronie. Należy też ograniczyć dopływ gorącego powietrza. Okna najlepiej otwierać, gdy temperatura na zewnątrz spadnie, czyli przede wszystkim wieczorem, nocą i rano.
Jeśli mieszkanie ma kilka pomieszczeń, senior powinien w najgorętszej części dnia przebywać w tym, które jest najchłodniejsze. Warto również ograniczyć korzystanie z piekarnika, kuchenki i innych urządzeń, które dodatkowo podnoszą temperaturę w domu.
W przypadku wentylatora – może on poprawiać komfort dzięki ruchowi powietrza. Jednakże nie obniża temperatury pomieszczenia. Przy bardzo wysokiej temperaturze nie powinien być traktowany jako jedyny sposób ochrony przed przegrzaniem.
A tutaj dowiesz się, które osoby są najbardziej zagrożone podczas upałów.
Nawodniony senior w upały
Regularne picie jest jednym z najważniejszych elementów ochrony przed skutkami wysokiej temperatury. Woda powinna być łatwo dostępna. Najlepiej postawić ją w miejscu, w którym senior spędza najwięcej czasu.
Nie ma jednak jednej ilości płynów odpowiedniej dla każdego. Osoby z chorobami serca lub nerek, a także seniorzy przyjmujący niektóre leki, mogą mieć indywidualne ograniczenia dotyczące ilości wypijanych płynów. W takich przypadkach sposób nawodnienia należy ustalić z lekarzem.
W czasie upałów warto również unikać alkoholu i nadmiernej ilości bardzo słodkich napojów. Podstawą nawodnienia powinna pozostać woda.
Jak zorganizować dzień seniora?
W najgorętszych godzinach najlepiej ograniczyć aktywność fizyczną i nie planować niepotrzebnych wyjść. Jeśli senior musi wyjść z domu, bezpieczniej zrobić to rano lub późnym wieczorem, kiedy temperatura jest niższa. I warto mieć ze sobą wodę, nakrycie głowy i telefon.
Podczas upału należy również zrezygnować z ciężkich prac domowych i ogrodowych. Gotowanie, sprzątanie czy praca na działce mogą zostać przeniesione na chłodniejszą porę dnia.
W domu pomocne są lekkie, przewiewne ubrania oraz stabilne obuwie, które zmniejsza ryzyko poślizgnięcia i upadku. Przy łóżku warto mieć wodę i telefon, szczególnie podczas bardzo ciepłych nocy.
A jeśli chcesz wiedzieć, jak wspierać niezależność i poprawić jakość życia, kliknij ten link.
Senior a upały – jak rozpoznać odwodnienie i przegrzanie?
Niepokojące mogą być m.in.:
- silne osłabienie i zawroty głowy,
- ból głowy i nudności,
- bardzo mała ilość oddawanego moczu,
- przyspieszone bicie serca,
- nadmierna senność lub nietypowe zachowanie,
- problemy z utrzymaniem równowagi.
Szczególną uwagę należy zwrócić na nagłe splątanie lub zmianę zachowania. U osoby starszej może to być jeden z objawów poważnego przegrzania.
Udar cieplny – kiedy potrzebna jest natychmiastowa pomoc?
Udar cieplny jest stanem zagrożenia życia. Objawami alarmowymi są m.in. zaburzenia świadomości, utrata przytomności, drgawki, bardzo wysoka temperatura ciała, silne osłabienie czy zaburzenia mowy.
W takiej sytuacji należy natychmiast wezwać pomoc medyczną, przenieść seniora w chłodne miejsce i rozpocząć chłodzenie ciała. Można zwilżać skórę chłodną wodą oraz stosować chłodne okłady. Osobie nieprzytomnej nie wolno podawać płynów ze względu na ryzyko zachłyśnięcia.
W Polsce w sytuacji zagrożenia życia należy dzwonić pod numer 112 lub 999.
Zobacz też, dlaczego wysokie temperatury zwiększają ryzyko zawału.
Jak zadbać o seniora mieszkającego samotnie?
Podczas fali upałów regularny kontakt z seniorem może mieć duże znaczenie. Bliska osoba powinna sprawdzić, czy senior ma dostęp do wody, przebywa w możliwie chłodnym pomieszczeniu i dobrze się czuje.
Samo pytanie „czy wszystko w porządku?” może nie wystarczyć. Warto upewnić się, czy senior rzeczywiście pije, przyjmuje leki zgodnie z zaleceniami i nie ma zawrotów głowy, nadmiernej senności lub innych niepokojących objawów.
W przypadku osób z ograniczoną mobilnością dobrze jest również przygotować wszystko, co może być potrzebne w ciągu dnia, w zasięgu ręki. Ogranicza to konieczność częstego przemieszczania się po nagrzanym mieszkaniu.
Leki podczas upałów – o czym pamiętać?
Senior nie powinien samodzielnie zmieniać dawek leków tylko dlatego, że podczas upału czuje się gorzej. Niektóre preparaty mogą wpływać na gospodarkę wodną lub reakcję organizmu na wysoką temperaturę. Dlatego wątpliwości najlepiej omówić z lekarzem lub farmaceutą.
Trzeba również zwrócić uwagę na sposób przechowywania leków. Nie należy zostawiać ich na parapecie, w samochodzie czy w innym miejscu narażonym na wysoką temperaturę. Zawsze należy przestrzegać warunków podanych w ulotce.
Dobrze przygotowane mieszkanie, regularne picie i ograniczenie aktywności w najgorętszych godzinach pozwalają znacznie zmniejszyć ryzyko związane z upałem. W przypadku seniorów szczególnie ważne jest jednak szybkie reagowanie na zmianę samopoczucia. A to dlatego, że pozornie niewielkie osłabienie może być początkiem odwodnienia lub przegrzania.
