Dostępność nie powinna być „udogodnieniem”, o które trzeba walczyć. Należy mieć na uwadze, że dla wielu osób z niepełnosprawnościami jest to po prostu warunek normalnego życia. Mowa tutaj o codziennych czynnościach, takich jak płacenie w sklepie, zakup biletu, skorzystanie z bankowości czy obejrzenie filmu online. A więc, co zmienia Polski Akt o Dostępności, który reguluje te kwestie od 2025 roku?
Czym jest Polski Akt o Dostępności?
Polski Akt o Dostępności (PAD) to ustawa, która wdraża w Polsce Europejski Akt o Dostępności. Nakłada ona na większość firm obowiązek projektowania produktów i usług tak, aby osoby ze szczególnymi potrzebami mogły z nich korzystać na równych zasadach z innymi użytkownikami. Chodzi nie tylko o architekturę, ale też o technologię, komunikację i informacje.
Dostępność powinna być osiągana przede wszystkim poprzez projektowanie uniwersalne. A jeśli to jest niemożliwe, wówczas powinna być osiągana przez racjonalne usprawnienia, czyli praktyczne rozwiązania dopasowane do realnych potrzeb.
Sprawdź też artykuł: Ubezpieczenie na życie dla osób z niepełnosprawnością – kiedy ochrona finansowa staje się realnym wsparciem.
Jakie produkty i usługi muszą być dostępne?
Ustawa obejmuje m.in.:
- sprzęt komputerowy i systemy operacyjne,
- bankomaty, wpłatomaty, terminale płatnicze i biletowe,
- smartfony, telewizory SMART i czytniki e-booków,
- usługi telekomunikacyjne, bankowość detaliczną, VOD,
- transport pasażerski w zakresie informacji, biletów i aplikacji,
- sklepy internetowe i sprzedaż online.
W praktyce oznacza to ułatwienia jak m.in. czytelne interfejsy, możliwość obsługi bez wzroku lub słuchu, jasne instrukcje, czy kompatybilność z technologiami wspomagającymi.
Kogo przepisy nie obejmują?
Polski Akt o Dostępności nie dotyczy mikroprzedsiębiorców ani niektórych usług publicznego transportu lokalnego. Wyłączone są też treści, na które firma nie ma realnego wpływu, a także mapy internetowe, jeśli podstawowe informacje są dostępne w innej, cyfrowo przyjaznej formie.
A jeżeli szukasz wysokiej jakości sprzętu do rehabilitacji dla osób z niepełnosprawnością, zapraszamy na rehabilito.pl, gdzie zakupy objęte są refundacją NFZ.
Co z egzekwowaniem prawa?
Nadzór nad dostępnością sprawują m.in. PFRON oraz wyspecjalizowane instytucje, takie jak UKE czy Rzecznik Finansowy. Każdy konsument może złożyć skargę na brak dostępności, a każdy obywatel ma prawo zgłosić naruszenie do PFRON.
W razie potwierdzenia nieprawidłowości możliwa jest kontrola i kara finansowa. Kara ta może obejmować nawet kilkukrotność przeciętnego wynagrodzenia.
Co zmienia Polski Akt o Dostępności i dlaczego to naprawdę ważne?
Polski Akt o Dostępności to nie biurokratyczny obowiązek, ale krok w stronę bardziej sprawiedliwego świata. Dzięki temu osoba z niepełnosprawnością nie musi prosić o pomoc tam, gdzie technologia mogłaby po prostu działać lepiej.


